Boijmans TV aflevering 9. Zwarte Piet

Vorige Volgende

Spring naar
Lees meer
Interventie # 15
118
01:58

Interventie # 15

Museum Boijmans Van Beuningen nodigt regelmatig hedendaagse kunstenaars uit voor een interventie, een presentatie waarin zij reflecteren op de collectie of zich verhouden tot het museumgebouw. Zo staat Perforated Perspective, een fotoinstallatie van Hans Wilschut in het trappenhuis van Robbrecht & Daem ook bekend als Interventie # 14. Requiem of Heroism van Anne Wenzel is Interventie # 13. Interventie # 15 is Het atelier in de Hemel van het Zwitserse kunstenaarsduo Andres Lutz en Anders Guggisberg en bestaat uit decorstukken van een theaterstuk dat in mei 2010 door drie verschillende gezelschappen werd gespeeld in het Stadstheater in Bern.
Notion Motion
188
03:08

Notion Motion

Notion Motion is een tentoonstelling van de Deense kunstenaar Olafur Eliasson (1967), die in zijn geheel door Museum Boijmans Van Beuningen is aangekocht en eens in de vijf jaar aan het publiek wordt getoond. In een viertal installaties wordt aanschouwelijk gemaakt hoe beweging in water kan ontstaan en tonen lichtprojecties hoe de beweging zich vervolgens door het water kan voortplanten. De kijker heeft invloed op wat hij of zij ziet en krijgt daarbij inzicht in hoe kijken
Abraham van den Tempel
348
05:48

Abraham van den Tempel

Abraham Lambertsz. van den Tempel (1622-1672) was de zoon van een Doopsgezinde priester en schilder, Lambert Jacobsz, die les gaf aan o.a. Govert Flinck en Jacob Backer, beide afkomstig uit een Doopsgezinde familie. Wellicht heeft Abraham ook van zijn vader leren schilderen, maar deze stierf in 1636. Abraham was toen 14 jaar oud. Abraham van den Tempel begon zijn carrière als textielhandelaar. Vanaf 1645 had hij een textielhandel in Leiden. Hij studeerde wiskunde aan de Leidse Universiteit maar begon, behalve als geleerd zakenman, ook furore te maken als schilder van portretten. Vanaf 1657 was hij voorzitter van het Sint Lucas Gilde. In 1660 verhuisde Van den Tempel naar Amsterdam. De bekende Nederlandse interieurschilder Frans van Mieris is door Van den Tempel beïnvloed. Van Mieris was ook Doopsgezind en werkte vermoedelijk bij Van den Tempel in het atelier. Van den Tempel maakte dit schilderij op verzoek van Anna Boxhoorn in 1671, twee jaar nadat haar man Jan van Amstel aan de gevolgen van een aanval door zeerovers was overleden.
Jan van Amstel
358
05:58

Jan van Amstel

Jan van Amstel (1618 – 1669) was geen rijke slavenhandelaar, maar een Nederlands marineofficier. Geboren en gestorven in Brabant (Gemert / Schijndel), kwam hij via banden met de burgemeestersfamilie Bicker in dienst van de Admiraliteit in Amsterdam. Van Amstel nam deel aan de Eerste Engelse Oorlog en werd in 1654 bevorderd tot commandeur. In juni 1658 had hij als luitenant-kapitein het bevel over de Hilversum, een van de 24 schepen die onder aanvoering van Michiel de Ruijter naar Portugal voeren. In 1659 vertok Van Amstel als commandant van het schip De Provinciën naar Zweden waar hij opnieuw onder bevel van Michiel de Ruijter vocht tegen de Zweden. In 1661 trouwde hij met Cornelia Schaegen, met wie hij in Amsterdam aan de Herengracht ging wonen. Tijdens de Tweede Engelse Oorlog (1665-1667) was Jan van Amstel commandant van De Vrijheid en, nadat dit zwaar beschadigd raakte tijdens de Vierdaagse Zeeslag, van het schip Tijdverdrijf. In 1667 kocht Jan van Amstel, inmiddels getrouwd met zijn tweede vrouw Anna Boxhoorn uit Eindhoven, een huis in Schijndel. Maar hij kon er nog niet gaan wonen want in 1668 deed de Amsterdamse Admiraliteit opnieuw een beroep op hem. Met de Tijdverdrijf voer hij naar de Middellandse Zee om de koopvaardijschepen van de Republiek te beschermen tegen de Barbarijse zeerovers. Tijdens deze tocht raakte van Amstel zwaargewond. In 1669 werd hij eervol ontslagen en vertrok hij naar zijn geboortestreek, waar hij nog hetzelfde jaar overleed. Zijn grafzerk bevindt zich tegenwoordig in de Sint Servatiuskerk in Schijndel.
Luxe stoffen
373
06:13

Luxe stoffen

De schilderijen van Abraham van den Tempel laten zien dat hij een bijzondere kennis van - en liefde voor luxe, glanzende stoffen had. In 1651 combineerde Van den Tempel zijn oude professie (textielhandelaar) met zijn nieuwe professie als schilder in een serie allegorische schilderijen met als thema: de gevolgen van oorlog voor handel en voorspoed. De serie is te zien in Stedelijk Museum De Lakenhal in Leiden.
Zwarte bediende
388
06:28

Zwarte bediende

De aanwezigheid van de Moorse bediende op het portret van Jan van Amstel en Anna Boxhoorn, betekent niet dat het echtpaar werkelijk een zwarte bediende in huis had. Al in de 17de eeuw was de figuur van de Moorse dienaar een stijlfiguur geworden. ‘Bijwerk’ heet dit in de 17de- en 18de-eeuwse esthetische literatuur. Hij werd toegevoegd als versiering, voor het contrast in kleur, als variatie in beeld - dus om dezelfde reden waarom een tafereel werd uitgebreid met bijvoorbeeld een fruitschaal of een huisdier. In 1678 schreef Samuel van Hoogstraten in zijn Inleyding tot de Hooge Schoole der Schilderkonst over bijwerk: Bywerk geeft de dingen Een luister: zoo m'ook enich tam Gediert Te pas brengt, of gepluimt gevogelt, 't siert Het werk: zoo vind het oog ook een vernoegen Somtijts een Moor by maegdekens te voegen

Video marked successfully. You can go to your favorites now.

Plaats onderstaande code op de gewenste plaats in uw pagina.


                <div id="arttube-zwarte_piet"><!-- ArtTube Player--></div>

                <script type="text/javascript" src="http://arttube.boijmans.nl/media/arttube/behaviour/swfobject/swfobject.js"></script>

                <script type="text/javascript" src="http://arttube.boijmans.nl/media/arttube/behaviour/fab/boijmans/arttube/embedded-player.js"></script>

                <script type="text/javascript">

                    arttubePlayer({
                    containerId:'arttube-zwarte_piet',
                    sd:'mp4:Afl9_kl.mp4',
                    hd:'mp4:Afl9_gr.mp4',
                    bg:'/media/uploads/video_groot/SS_afl9_680x382.jpg',
                    width:520,
                    height:310
                    })

                </script>

Boijmans TV aflevering 9. Zwarte Piet

In aflevering 9 van Boijmans TV maak je kennis met Jordi – skaterboy, een tikje pluizig èn mateloos enthousiast – die zijn vader Marco meeneemt naar het museum. Voor Marco is het even wennen; hadden die twee Zwitsers, Lutz & Guggisberg, hun installatie niet wat netter af kunnen werken? Maar voor kunstenaar Copy, die dit keer samen met zijn compagnon bij de balie van Mandy aankomt, is de kunst van Lutz & Guggisberg juist een inspiratiebron geweest. Wellicht is er voor hun geknutselde sculptuurtje nog ergens een sokkeltje vrij?

Ondertussen leidt Bregje een viertal knechten van Sinterklaas rond. Juist op het moment dat ze zijn aangekomen bij het 17de-eeuwse portret van Jan van Amstel en zijn vrouw Anna Boxhoorn door Abraham van den Tempel, sluiten drie Ghanese zakenmannen zich bij het gezelschap aan. Zij vinden de pakken van de Pieten prachtig en uitstekend passen bij het schilderij. Na de uitleg van Bregje over rijkdom en kleurcontrasten, begrijpt iedereen plotsklaps waarom Sinterklaas blank is en een lange witte baard draagt.