JCJ VANDERHEYDEN: in-zicht

Vorige Volgende

Spring naar
Lees meer
Het atelier
14
00:14

Het atelier

Het atelier van JCJ VANDERHEYDEN bevindt zich op de eerste verdieping van een monumentenpand in het centrum van Den Bosch. Het heeft ramen op het Westen, maar het fraaie avondlicht is eigenlijk niet geschikt voor een schilder, aldus JCJ. Hij betrok het atelier ruim vijftig jaar geleden en enkele jaren later ook de onderliggende woning, waar hij samen met zijn vrouw Hans een gezin stichtte. De drie kinderen zijn al lang de deur uit, maar JCJ en Hans wonen en werken er nog steeds.
JCJ VANDERHEYDEN
32
0:32

JCJ VANDERHEYDEN

Jacobus Cornelis Johannes Van der Heyden werd geboren op 23 juni 1928 in Den Bosch. Vanaf het begin heeft hij zich opgesteld als een onderzoeker van het beeld, de waarneming en de relatie tussen deze twee. Met zijn werk roert hij kwesties aan die anders voorbehouden blijven aan de wetenschap of de filosofie. Hij stelt vragen als: hoe ontstaat een beeld? Wat maakt een beeld tot een geheel? Hoe verhoudt het beeld zich tot haar spiegelbeeld en tot andere vormen van reproductie? JCJ VANDERHEYDEN, zoals hij zijn naam nu schrijft, maakt bij zijn onderzoek gebruik van diverse media: hij schildert, fotografeert, gebruikt traditionele reproductietechnieken en maakt beelden met een videocamera. Ook tentoonstellingen van zijn werk zijn momenten van onderzoek, bijvoorbeeld naar de wisselwerking tussen diverse werken uit het oeuvre en naar de positie van de kijker in het geheel van de tentoonstelling. Een mens is voor hem bijna niets - in verhouding tot de wereld, het heelal en de kosmos – en tegelijk een God in zijn mogelijkheid om beelden waar te nemen, te vervormen en te herscheppen.
Rijksacademie
54
0:54

Rijksacademie

Toen JCJ Vanderheyden studeerde aan de Rijksacademie van Beeldende Kunsten, was dit een bolwerk van conservatisme, gevestigd in een deftig pand aan de Stadhouderskade in Amsterdam. De kunststudenten kwamen echter in opstand tegen het ouderwetse karakter van de opleiding en in de loop van de jaren tachtig van de vorige eeuw kreeg het kunstonderwijs aan de Rijksacademie een heel andere opzet, met ateliers voor Nederlandse en buitenlandse kunstenaars en diverse technische werkplaatsen. In 1992 verhuisde de academie naar de door Koen van Velsen verbouwde Kavallerie Kazerne aan de Amsterdamse Sarphatistraat. JCJ Vanderheyden keerde er toen terug als begeleider van jonge kunstenaars en propageerde de Eigen Wijsheid.
Eerste tentoonstellingen
168
2:48

Eerste tentoonstellingen

Het werk van JCJ Vanderheyden is vanaf 1957 met grote regelmaat te zien, zowel op groepstentoonstellingen van Brabantse kunst (bijvoorbeeld in het Van Abbemuseum in Eindhoven, het Kruithuis in den Bosch en het Musée d’Art Moderne in Parijs), als op solotentoonstellingen in galeries in Amsterdam. In 1966 had hij een solotentoonstelling in en het Haags Gemeentemuseum in den Haag.
Dick Swaab
224
3:44

Dick Swaab

JCJ Vanderheyden refereert hier aan het boek Wij zijn ons brein van de Nederlandse neurobioloog Dick Swaab. Onder andere door zijn optreden in het VPRO programma Zomergasten op 31 juli 2011, is het gedachtegoed van Swaab bij een breed publiek bekend en populair geworden.
JCJ en de wetenschap
238
3:58

JCJ en de wetenschap

Hoewel JCJ Vanderheyden in dit interview kunst en wetenschap als tegenpolen kenschetst, heeft hij altijd een grote belangstelling gehad voor nieuwe natuurwetenschappelijke ontwikkelingen en inzichten. Eind jaren zestig studeerde hij enige tijd aan het Instituut voor Sonologie van de Rijksuniversiteit van Utrecht. Met Vincent Icke voert hij nu eens in woorden, dan weer via zijn werk een dialoog over sterrenkunde en kosmologie. Icke is een wetenschapper en beeldend kunstenaar.
Big Bang
254
4:14

Big Bang

Big Bang is een ander woord voor oerknal en vat de meest populaire theorie over het ontstaan van het heelal samen. De theorie komt voort uit het denken van de bekende Engelse natuurkundige, professor Stephen Hawking.
Pieter Bruegel
330
5:30

Pieter Bruegel

Jagers in de Sneeuw (december-januari) is geschilderd in 1565 door Pieter Bruegel. Het is een groot paneel (117 x 160 cm) en bevindt zich in het Kunsthistorisches Museum in Wenen. Het is uit een serie van zes grote landschappen die elk twee maanden van het jaar verbeelden. Het paneel van de maanden april-mei is verloren gegaan. De andere zijn: De Bewolkte Dag (februari-maart), Hooioogst (juni-juli), De Oogst (augustus-september), De Terugkeer van de Kudde (oktober-november.) In Museum Boijmans Van Beuningen bevindt zich Bruegels beroemde werk De Toren van Babel.
Tentoonstelling en boek
385
6:25

Tentoonstelling en boek

Dit videportret is gemaakt ter gelegenheid van de tentoonstelling JCJ VANDERHEYDEN: in-zicht, te zien in Museum Boijmans Van Beuningen van 24 september 2011 tot 29 januari 2012. Bij de tentoonstelling verschijnt het boek JCJ Vanderheyden - Licht, tijd en ruimte, van Hans Locher (oud-directeur Gemeentemuseum Den Haag). Het boek geeft een overzicht van het oeuvre en behandelt circa vijftig jaar schilderijen, grafiek, fotowerken, boeken en door de kunstenaar zelf ingerichte eenmanstentoonstellingen. Tekst en afbeeldingen zijn tot een eenheid met elkaar verweven. Uitgeverij De Kunst, €34,95, ISBN 9789491196102.

Video marked successfully. You can go to your favorites now.

Plaats onderstaande code op de gewenste plaats in uw pagina.


                <div id="arttube-JCJ-VANDERHEYDEN"><!-- ArtTube Player--></div>

                <script type="text/javascript" src="http://arttube.boijmans.nl/media/arttube/behaviour/swfobject/swfobject.js"></script>

                <script type="text/javascript" src="http://arttube.boijmans.nl/media/arttube/behaviour/fab/boijmans/arttube/embedded-player.js"></script>

                <script type="text/javascript">

                    arttubePlayer({
                    containerId:'arttube-JCJ-VANDERHEYDEN',
                    sd:'mp4:JCJFINAL_nl_kl.mp4',
                    hd:'mp4:JCJFINAL_nl_gr.mp4',
                    bg:'/media/uploads/video_groot/SS_JCJ_680x382.jpg',
                    width:520,
                    height:310
                    })

                </script>

JCJ VANDERHEYDEN: in-zicht

In 1990 was er in Museum Boijmans Van Beuningen een grote overzichtstentoonstelling van JCJ Vanderheyden. De tentoonstelling was spraakmakend, maar bood hij overzicht? Uitzicht, dat zeker, door gefotografeerde vliegtuigramen op in nevelen gehulde atmosferen of op zinderend geschilderde panorama’s. Doorzicht, dat ook, van een lange wand vol foto’s en schilderijen in de ene ruimte, naar de doosachtige constructie van een Camera Obscura in de andere. De tentoonstelling van 1990 had spiegels, waarmee ruimte en werken zich verdubbelden en oriëntatiepunten wegvielen. En er was een camera, die de bezoeker als een goddelijk oog van bovenaf bezag en hem een stuk verderop op een monitor tevoorschijn toverde.

Geen overzicht. JCJ Vanderheyden gelooft namelijk niet in overzicht. Hij dateert zijn werk niet, schept er genoegen in om de tijd om te draaien en vindt dat lineair denken de mens onnodig beperkt. Ontwikkeling kan juist zitten in de eindeloze herhaling van steeds weer hetzelfde. In deze video biedt JCJ Vanderheyden inzicht. Hij legt uit dat hij al eerder kunstenaar was dan dat hij het werd en dat een kunstenaar een wetenschapper is zonder intellectuele begrenzingen voor wie het allerkleinste stukje van een schilderij even zwaar telt als het hele doek. In het deel zit het geheel.

Dit interview is opgenomen ter gelegenheid van de tentoonstelling JCJ VANDERHEYDEN ‘In-zicht’, die te zien is in Museum Boijmans Van Beuningen van 24 september 2011 tot 29 januari 2012.